Hafıza ve Zihinde Canlandırma Modelleri (Hıfz ve Tasavvur Enmûzecleri), Osmanlı Dönemi’nin son dönem fikir insanlarından Ali Haydar Taner tarafından kaleme alınan ve Erol Kömür’ün transkriptiyle günümüz Türkçesine kazandırılan önemli bir deneysel psikoloji eseridir. Eser; insan zihninin dış dünyadan aldığı duyusal izlenimleri kaydetme, saklama ve yeniden canlandırma süreçlerini görsellik, işitsellik ve dokunsallık gibi farklı hafıza tipleri üzerinden detaylıca inceler. Mozart, Beethoven ve Ebu’l-Alâ el-Maarrî gibi tarihteki zengin örneklerle hafızanın sürat, sebat, sadakat ve kapasite gibi temel boyutlarını ele alan bu çalışma, Osmanlı son dönemi psikoloji ve eğitim mirasını merak edenler için vazgeçilmez bir kaynak niteliği taşımaktadır.